How to Join Indian Navy After 12th: ભારતીય નૌકાદળ (Indian Navy) દેશની સુરક્ષાનું એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ અને ગૌરવશાળી અંગ છે. 12મા ધોરણ પછી દેશસેવા કરવાની સાથે એક રોમાંચક અને ઉજ્જવળ કારકિર્દી બનાવવાની ઈચ્છા રાખતા યુવાનો માટે ઇન્ડિયન નેવી ઉત્તમ તકો પૂરી પાડે છે. જો તમે પણ 12મા પછી નેવીમાં સામેલ થવા માંગો છો, તો યોગ્ય માહિતી અને સમયસર તૈયારી કરવી ખૂબ જરૂરી છે. ભારતીય નૌકાદળમાં મુખ્યત્વે બે સ્તરે ભરતી કરવામાં આવે છે: ઓફિસર લેવલ અને સેલર/અગ્નિવીર લેવલ.
1) ઓફિસર લેવલ (Officer Level)
ઓફિસર રેન્ક એ નેવીનું મેનેજમેન્ટ અને કમાન્ડિંગ સ્તર છે, જ્યાં શરૂઆતી હોદ્દો સબ-લેફ્ટનન્ટનો હોય છે. 12મા ધોરણ પછી સીધા ક્લાસ-1 ઓફિસર બનવા માટે ઉમેદવાર પાસે ધોરણ 12 માં ફિઝિક્સ, કેમિસ્ટ્રી અને મેથ્સ (PCM) વિષયો હોવા અનિવાર્ય છે. 12મા પછી ઓફિસર બનવાના બે મુખ્ય રસ્તાઓ નીચે મુજબ છે:
- NDA (National Defence Academy): યુપીએસસી (UPSC) દ્વારા વર્ષમાં બે વાર એનડીએની લેખિત પરીક્ષા યોજવામાં આવે છે. આ પરીક્ષા પાસ કર્યા બાદ ઉમેદવારે કડક સશસ્ત્ર દળ પસંદગી બોર્ડ (SSB) ઇન્ટરવ્યુ અને મેડિકલ ટેસ્ટમાંથી પસાર થવું પડે છે. સફળ ઉમેદવારોને પૂણે ખાતે ત્રણ વર્ષની તાલીમ અને ત્યારબાદ નેવલ એકેડમીમાં તાલીમ આપવામાં આવે છે.
- 12th B.Tech એન્ટ્રી સ્કીમ: આ એક ડાયરેક્ટ એન્ટ્રી સ્કીમ છે જેમાં કોઈ લેખિત પરીક્ષા હોતી નથી. ઉમેદવારોને તેમના 12મા ધોરણના PCM ના ગુણ અને JEE Main ના સ્કોરના આધારે સીધા SSB ઇન્ટરવ્યુ માટે શોર્ટલિસ્ટ કરવામાં આવે છે. આ સ્કીમ હેઠળ પસંદગી પામેલા કેડેટ્સને ઇન્ડિયન નેવલ એકેડમી (ઈઝીમાલા) ખાતે ચાર વર્ષનો B.Tech કોર્સ મફતમાં કરાવવામાં આવે છે અને તે પછી સીધા ઓફિસર તરીકે કમિશન આપવામાં આવે છે.
2) અગ્નિવીર સ્કીમ / સેલર લેવલ (Agniveer Entry)
જે યુવાનો સેલર (સૈનિક) તરીકે નેવીમાં જોડાઈને ટેકનિકલ અથવા નોન-ટેકનિકલ સપોર્ટ સ્ટાફ તરીકે સેવા આપવા માંગે છે, તેમની ભરતી હવે 'અગ્નિપથ યોજના' હેઠળ અગ્નિવીર તરીકે કરવામાં આવે છે:
- અગ્નિવીર SSR (Senior Secondary Recruit): આ પદ માટે ન્યૂનતમ લાયકાત 12મું ધોરણ (મેથ્સ અને ફિઝિક્સ વિષયો સાથે) પાસ હોવી જરૂરી છે. અગ્નિવીર SSR માં પસંદ પામેલા યુવાનોને જહાજ ઓપરેશન્સ, મશીનરી અને ટેકનિકલ ક્ષેત્રોમાં કામ કરવાની તક મળે છે.
- અગ્નિવીર MR (Matric Recruit): આ પદ માટે શૈક્ષણિક લાયકાત માત્ર 10મું ધોરણ પાસ છે. આ સ્કીમ હેઠળ ઉમેદવારોને શેફ (Chef), સ્ટીવર્ડ (Steward) અને હાઈજીનિસ્ટ જેવા સપોર્ટ રોલ્સમાં કામગીરી સોંપવામાં આવે છે.
ગ્રેજ્યુએશન પછીની તકો
જો કોઈ વિદ્યાર્થી 12મા પછી સીધો જોડાય ન શકે, તો પણ ગ્રેજ્યુએશન પૂરું કર્યા પછી નેવીમાં ઓફિસર બનવાના માર્ગો ખુલ્લા રહે છે. ગ્રેજ્યુએટ્સ માટે CDS (Combined Defence Services) પરીક્ષા તેમજ Direct SSC (Short Service Commission) એન્ટ્રી ઉપલબ્ધ હોય છે, જ્યાં કોલેજના માર્કસ અને ડિગ્રીના આધારે એક્ઝિક્યુટિવ, ટેકનિકલ અને એજ્યુકેશન બ્રાન્ચમાં ભરતી કરવામાં આવે છે.