Magnet on electricity meter trick: સોશિયલ મીડિયા પર વીજળીનું બિલ ઓછું કરવા માટે અવારનવાર નવી નવી ટ્રીક્સ વાયરલ થતી હોય છે. તાજેતરમાં એવો દાવો કરવામાં આવી રહ્યો છે કે વીજળીના મીટર પર શક્તિશાળી ચુંબક (Magnet) મુકવાથી યુનિટનું રીડિંગ ધીમું પડી જાય છે અને લાઈટબિલ સીધું અડધું થઈ જાય છે. જોકે, વર્તમાન સમયમાં આ દાવો સાવ ખોટો અને ગુમરાહ કરનારો છે.
જૂના અને નવા મીટર વચ્ચેનો તફાવત
વર્ષો પહેલાં જે એનાલોગ મીટર વપરાતા હતા, તેમાં વીજળીના વપરાશ સાથે એલ્યુમિનિયમ કે ધાતુની એક ચક્રાકાર ડિસ્ક ફરતી હતી. તે સમયે જો મીટરની બહાર મજબૂત ચુંબક મુકવામાં આવતું, તો ચુંબકીય ક્ષેત્રને કારણે આ ધાતુની ડિસ્ક ઘૂમવાની ઝડપ મંદ પડી જતી હતી, જેનાથી યુનિટ ઓછા નોંધાતા. પરંતુ હવે તે જમાનો પૂરો થઈ ગયો છે.
આધુનિક સ્માર્ટ મીટરની ટેકનોલોજી
આજના સમયમાં જૂના મિકેનિકલ મીટરના સ્થાને ઈલેક્ટ્રોનિક, ડિજિટલ અને સ્માર્ટ મીટર આવી ગયા છે. આ નવા મીટરમાં અંદર ફરતી કોઈ ધાતુની ડિસ્ક હોતી જ નથી. તેના બદલે અદ્યતન માઇક્રોચિપ, સર્કિટ અને ઈલેક્ટ્રોનિક સેન્સર્સ મુકેલા હોય છે, જે પાવર વપરાશનું સેકન્ડોમાં ચોક્કસ કેલ્ક્યુલેશન કરે છે.
ચુંબક મુકવાના ગંભીર પરિણામો અને જોખમ
ટેકનિકલ નુકસાન: ડિજિટલ સ્માર્ટ મીટરમાં ખાસ 'મેગ્નેટ ડિટેક્શન સેન્સર' ફીટ કરેલા હોય છે. જો કોઈ ચુંબક દ્વારા છેડછાડ કરવાનો પ્રયાસ કરે, તો સેન્સર તરત જ તે એક્ટિવિટી ડિટેક્ટ કરી લે છે અને વીજ કંપનીના મુખ્ય સર્વર સુધી મેસેજ પહોંચાડી દે છે.
મીટર ડેમેજ: જો વધારે પાવરફુલ ચુંબક વાપરવામાં આવે, તો તે મીટરની અંદર રહેલી ડિજિટલ માઇક્રોચિપને કાયમી ધોરણે બાળી નાખે છે, જેથી મીટર સંપૂર્ણ બગડી જાય છે.
કાનૂની કાર્યવાહી: વીજળીના મીટર સાથે કોઈપણ પ્રકારની છેડછાડ કરવી કે વીજ ચોરીનો પ્રયાસ કરવો એ કાયદાકીય રીતે ગુનો છે. જો તપાસ દરમિયાન આવી છેડછાડ પકડાય, તો ગ્રાહકને ભારે દંડ ફટકારવામાં આવે છે અને જેલની સજા પણ થઈ શકે છે.
વાયરલ થઈ રહેલી આ ટ્રીક માત્ર એક અફવા છે. લાઈટબિલ ઘટાડવા માટે મીટર સાથે છેડછાડ કરવાના બદલે બિનજરૂરી લાઈટ-ફેન બંધ રાખવા અને ઊર્જા બચાવતા ઉપકરણો જેમ કે LED અને 5-સ્ટાર એપ્લાયન્સિસ વાપરવા જ સાચો અને સુરક્ષિત ઉપાય છે.