Supreme Court Ruling DA DR: સુપ્રીમ કોર્ટે એક ઐતિહાસિક નિર્ણયમાં સ્પષ્ટતા કરી છે કે રાજ્ય સરકાર મોંઘવારી ભથ્થા (Supreme Court DA DR Equal) વધારતી વખતે નોકરી કરી રહેલા કર્મચારીઓ તથા પેન્શનધારકો વચ્ચે કોઈ ભેદભાવ (Pensioners DA Equal To Employees) કરી શકે નહીં.
ન્યાયમૂર્તિ મનોજ મિશ્રા અને ન્યાયમૂર્તિ પ્રસન્ના બી વરાલેની બનેલી ખંડપીઠે કેરળ સરકાર તથા KSRTCની અપીલને નકારી કાઢતા કહ્યું કે મોંઘવારીની માર બન્ને પર એક જેવી જ પડે છે, માટે તેમના હક પણ એક સમાન હોવા જોઈએ.
નિર્ણય અંગે સમાનતા કાનૂની શાસનનો હિસ્સો છે. જ્યારે ભેદભાવપૂર્ણ નીતિઓ કોઈ નિરંકુશ શાસનની સનક જેવા હોય છે. સુપ્રીમ કોર્ટે સ્પષ્ટતા કરી છે કે બંધારણની કલમ-14 કોઈ પણ પ્રકારના મનસ્વી વર્ગીકરણની મંજૂરી આપતી નથી.
નોંધનીય મુદ્દા: કોર્ટે શું કહ્યું?
સમાનતાનો આધાર: કોર્ટે જણાવ્યું હતું કે વર્ગીકરણ ફક્ત ત્યારે જ માન્ય છે જો તેની પાછળ કોઈ મજબૂત તર્ક હોય. આ કિસ્સામાં પેન્શનરો અને સેવા આપતા કર્મચારીઓ માટે અલગ અલગ દર નક્કી કરવા માટે કોઈ તાર્કિક આધાર મળ્યો નથી.
ફુગાવાની અસર: બેન્ચે ભાર મૂક્યો હતો કે નિવૃત્ત કર્મચારીઓ માત્ર પેન્શન જ નહીં પરંતુ મોંઘવારી રાહત (DR) માટે પણ હકદાર છે. DA અને DR બંનેનો હેતુ વધતી કિંમતોથી રાહત આપવાનો હોવાથી તેમના દરોમાં તફાવત કરવો ભેદભાવપૂર્ણ છે.
સરકારી જવાબદારી: પેન્શન લાભો કોઈ દાન નથી પરંતુ કર્મચારીઓનો બંધારણીય અધિકાર છે.
આ નિર્ણયથી દેશભરના લાખો પેન્શનરોને નોંધપાત્ર રાહત મળે છે. સરકારો હવે ભંડોળના અભાવના બહાના હેઠળ વરિષ્ઠ નાગરિકો માટે મોંઘવારી ભથ્થામાં ઘટાડો કરી શકશે નહીં. કોર્ટે સ્પષ્ટ કર્યું કે જ્યારે ઉદ્દેશ્ય એક જ હોય - મોંઘવારી સામે લડવાનો - ત્યારે બે અલગ અલગ ધોરણો લાગુ પડશે નહીં.